wtorek, 16 października 2012

Studnia bez dnia - Katarzyna Enerlich

Katarzyna Enerlich – polska pisarka, poetka, dziennikarka. Kobieta, która pracowała kiedyś w domu kultury, punkcie informacji turystycznej, urzędzie miasta i jako opiekunka osób starszych. Można by rzec, iż to kobieta, która żadnej pracy się nie boi. Nie wiem, jak pani Katarzyna radziła sobie z tymi wszystkim zajęciami zanim zaczęła pisać, ale wiem, jak radzi sobie z tworzeniem powieści. Jakiś czas temu miałam przyjemność zatopić się w trzech częściach bestsellerowej „Prowincji”, a ostatnio przeczytałam najnowszą jej książkę „Studnia bez dnia”. Wrażenia? Jak najbardziej pozytywne! Jakże mogłoby być inaczej w przypadku tej utalentowanej, niezwykle wrażliwej i ciepłej osoby jaką bez wątpienia jest Autorka?

Główną bohaterką „Studni bez dnia” jest Marcelina - kobieta, z którą los obszedł się wyjątkowo niesprawiedliwie. Przekonana, iż jej małżeństwo kwitnie, pewnego dnia otrzymuje telefon od swego 39-letniego męża, Janusza. Zamiast jego głosu w słuchawce słyszy odgłosy miłosnych igraszek jakiejś kobiety (Natalii Anny) i własnego męża! Nie rozłącza się jednak, ale w spokoju wysłuchuje wszystkich wypowiadanych tam słów, by być pewną, że to właśnie ją zdradza jej ukochany i jak sądziła zakochany w niej do szaleństwa mąż. Świat Marceliny zawala się w ułamku sekundy. Zawali się raz jeszcze, gdy okaże się, iż Janusz uległ wypadkowi i odniósł poważne obrażenia, na skutek których umiera w szpitalu. To właśnie przy szpitalnym łóżku czuwają przy nim na zmianę żona i kochanka, tam obie się ‘poznają’, a na dodatek po śmierci mężczyzny zaprzyjaźniają(!). Marcelina szybko decyduje się na zmianę domu, bo ten, w którym mieszkała z Januszem przywodzi na myśl zbyt wiele wspomnień. Kamienica w sercu toruńskiej Starówki wydaje się na pierwszy rzut oka świetną lokalizacją, lecz gdy jej się przyjrzeć z bliska, ma pewne braki: menelstwo, alkohol, wyuzdanie wyraźnie kłują w oczy… Zawsze mogło być gorzej, wszak nie od dziś wiadomo, że ludzie żyją wszędzie. Są jak porosty. Umiejscawiają się w najdziwniejszych i czasem najdzikszych miejscach. Ale są i pozytywy nowego lokum. Te dotyczą ludzi, a w szczególności ‘babci po sąsiedzku’ jak sama siebie nazywa starsza, siwiutka pani, dorabiająca do emerytury jako przewodniczka po mieście. Anna Kot. Mimo widocznej różnicy wieku obie kobiety zżywają się z sobą i zostają przyjaciółkami, gotowymi do pomocy o każdej porze dnia i nocy. A los wciąż uśmiecha się do Marceliny - kobieta otrzymuje nową pracę w charakterze pomocy Tadeusza Zawiejskiego, utalentowanego toruńskiego rzeźbiarza, nie tylko na straganie z pamiątkami na Starym Rynku, ale i w pracowni, przy szlifowaniu piesków i żabek, będących symbolami Torunia. Dość często renowuje także meble dla Wojtka, właściciela galerii. Marcelina ma zatem dużo pracy, jej dni są wypełnione po brzegi, dzięki czemu nie myśli o zmarłym mężu i uczy się żyć na nowo, bo wszystkie rany goją się, gdy zasypiemy je nadmiarem wrażeń i niedoborem czasu. To wolny czas sprzyja myśleniu i rozpamiętywaniu, a ona nie ma go po prostu… Wdowa dość regularnie spotyka się z Natalią, pomaga jej znaleźć dodatkową pracę, wspiera ją i służy radą, a to burzy stereotypy. Bo jak może się przyjaźnić żona z kochanką własnego męża? A Marcelina przyjmuje Natalię do swego życia jak to kiedyś zrobił Janusz – ścieżki życiowe obu kobiet nieoczekiwanie połączyły się na zawsze za jego sprawą…

Razem z Anną i Marceliną czytelnik ma okazję przespacerować się po Toruniu, poczuć jego klimat, interesujące legendy i ich bohaterów, wspaniałe zapachy oraz niezapomnianą atmosferę, gdy na ulicy Szerokiej słyszą „Pieśń Roksany” Szymanowskiego. Gra ją uliczny grajek na życzenie Anny, ‘toruński Janko Muzykant’, mniej sprawy umysłowo jak niektórzy go określają, za to bardzo utalentowany muzycznie i zdaje się, że dość blisko zaznajomiony z panią Kot. Marcelina z ciekawością podpatruje też ulicę Szewską – gwarną, pełną ludzi, tętniącą życiem i słynną aleję gmerków, na której ogląda 25 znaczków kupców, którzy przywozili do Torunia swoje towary. To miasto za sprawą Marceliny i zdjęć autorstwa Kasi Enerlich aż krzyczy, by je odwiedzić…

Tempo akcji wzrasta, gdy główna bohaterka przypadkowo znajduje studnię z XIII wieku w pracowni Tadeusza, a w niej mroczne znalezisko - kości ręki i pierścień z rubinem, który może być poszukiwanym od dawna i legendarnym prezentem słynnego w Toruniu lowelasa, Martinusa Teschnera, dla swej kochanki. Te skarby podwyższają adrenalinę, budzą ogromną ciekawość i wielką grozę zarazem, kiedy Zawiejski nie bez kozery przypomina o klątwie grobu Kazimierza Jagiellończyka… Bo Marcelina zostaje napadnięta przed swoim mieszkaniem, następnie zaś ma miejsce próba włamania do pracowni Tadeusza, a jedna z głównych bohaterek umiera niespodziewanie na wylew krwi do mózgu – coś jest na rzeczy... Jaki jest finał tych kryminalnych rozgrywek? Musicie zajrzeć do książki i sami się przekonać, więcej zdradzić nie mogę…

Tak wiele rzeczy musi się wydarzyć, aby wydarzyła się kolejna, te słowa mogłyby być mottem „Studni bez dnia”. Gdyby nie przypadkowy telefon od Janusza, Marcelina nie wiedziałaby, że jej mąż ją zdradza. Gdyby nie jego śmierć, nigdy nie zaprzyjaźniłaby się z Natalią Anną. Gdyby nie zmiana miejsca zamieszkania, Anna Kot i młoda wdowa pewnie nigdy by się nie spotkały. I tak dalej, i tak dalej… Czemu warto przeczytać tę książkę? Bo wyszła spod pióra dobrej, polskiej pisarki (czytajmy polskich autorów!), bo pani Kasia tradycyjnie dobrze się do niej przygotowała wzorując swe postaci na prawdziwych (wyjątkowych, mądrych i ciepłych) osobach i zamieściła piękne, adekwatne do tematu zdjęcia, wszystko okrasiła swoim pięknym językiem, zaś wydawnictwo wydało powieść solidnie, w twardej oprawie. „Studnię bez dnia” czyta się lekko i przyjemnie. Moim zdaniem to dobra lektura na zbliżające się jesienne szarugi i popularną w tym czasie chandrę. Zresztą po książki Katarzyny Enerlich warto sięgnąć zawsze! Nie tylko warto, ale należy – zatem zapraszam do bibliotek, księgarni, tudzież własnych zbiorów…

Cytaty za: "Studia bez dnia", Katarzyna Enerlich, Wydawnictwo MG, Warszawa 2012.

Ocena 5+/6

Recenzja opublikowana na portalu Lubimy Czytać pod tytułem: Tak wiele rzeczy musi się wydarzyć, aby wydarzyła się kolejna

10 komentarzy :

  1. Jestem zaskoczona. Nie sądziłam że czytasz również takie lekkie rzeczy:)
    Dobrze się czyta? Mi wydaje się być straszliwie banalna:( Na razie nie mam ochoty ale może kiedyś zmienię zdanie?

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Czasem czytam lekkie rzeczy, ale robię ich staranną selekcję :P Kasia Enerlich mimo nieskomplikowanych historii urzeka mnie swoim poetyckim językiem i umiłowaniem swego regionu. Poza tym jest reprezentantką literatury polskiej, a ja bardzo ją cenię :) No i co, przekonałam Cię??? :D

      Usuń
    2. Mnie przekonałaś, i nie tylko ty. Wiele dobrego słyszałam o tej książce, o twórczości pani Katarzyny i mam nadzieję, że prędzej czy później trafi ona w moje ręce ;)

      Usuń
  2. Zgadzam się z twoją wypowiedzią. Ja również uwielbiam w K. Enerlich to, że promuje swój region. Jest cudowną osobą, którą miałam okazję poznać na spotkaniu autorskim i wszystkim jej książkom mówię "tak". Pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. A ja wciąż czekam na takie spotkanie...

      Usuń
  3. Różne opinie czytałam o tej powieści. Jedne były bardzo pozytywne, inne nieco ostrożniejsze w chwaleniu. Mimo tego mam ochotę przeczytać "Studnię bez dnia" nie tylko ze względu na oryginalny tytuł. Pozdrawiam :)

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Myślę, że może to wynikać z faktu, iż Kasia Enerlich przyzwyczaiła wszystkich do swojej "Prowincji". Może trudno się im odnaleźć w nowych okolicznościach przyrody, w mieście odległym od jej ukochanych Mazur. A może wynika to jeszcze z czegoś innego... Trudno powiedzieć. Mnie się podobało, choć nie ukrywam, że chciałabym móc znów wpaść na mazurską prowincję do Kasi :) Pozdrawiam również!

      Usuń
    2. Jedna z recenzji jaką czytałam zwracała uwagę na dziwny wątek jakim w tej książce jest przyjaźń żony z kochanką męża. Przyznam, że dla mnie brzmi to nieco absurdalnie i nie wiem czy również nie potraktuje tego jako wady. Oczywiście wszystko okaże się jak książkę przeczytam, niemniej dość osobliwy wątek.

      Usuń
    3. Też to zwróciło moją uwagę, ale nie wiem, czy trzeba się w tym czegoś negatywnego doszukiwać. Żeby za daleko nie szukać, np. Anna Głogowska, partnerka Piotra Gąsowskiego, przyjaźni się z jego byłą żoną, Hanią Śleszyńską - jak widać takie rzeczy czasem się zdarzają, choć zdają się być absurdalne ...

      Usuń
    4. W sumie to racja :) Dam tej książce szansę :)

      Usuń